Wat kost een reis naar Egypte?

Wat kost een reis naar Egypte, en wat zit er in de prijs?

Vrijwel elke offerte die u krijgt, is een landarrangement: hotels, vervoer, een gids en het Nijlgedeelte, als uw reis dat heeft. Internationale vluchten staan er bijna altijd los van. Wat tussen aanbieders verschilt, is of entreekaarten, binnenlandse vluchten, fooien, drankjes en optionele sites in dat bedrag zitten of erbuiten vallen. Twee offertes die ver uit elkaar lijken te liggen, kunnen vrijwel identiek zijn zodra u bij de goedkoopste terugrekent wat er ontbreekt – vergelijk dus de lijsten met inbegrepen onderdelen voordat u de totalen vergelijkt.

Binnen die marge is de vorm van een zeven- tot tiendaagse reis langs Caïro, Luxor en Aswan met tijd op de Nijl behoorlijk uniform. De onderkant betekent gedeelde groepsvertrekken, eenvoudige hotels en een standaardschip. Het midden koopt een privégids en betere kamers. De bovenkant is een volledig private reis op een hoogwaardig schip, en naar boven toe is het open. Alleenreizenden moeten rekenen op het bovenste deel van de gekozen categorie.

Eén misverstand is het waard om meteen weg te nemen: de prijs zegt bijna niets over wat u ziet. Een goedkope en een dure rondreis bezoeken Gizeh, Karnak, de Vallei der Koningen en Philae op dezelfde uren van dezelfde dagen. Het verschil zit in de kamer, in het schip, in het aantal mensen om u heen en in hoeveel van de dag u zelf bepaalt. Wie dat scherp voor ogen houdt, kiest een prijsklasse op basis van comfort en tempo, en niet uit angst iets te missen.

Waar gaat het geld werkelijk naartoe?

Een Egyptebudget bestaat uit zes posten, en maar één daarvan is de offerte die u toegestuurd kreeg. Het landarrangement is de grote. Daarna komt de internationale vlucht, die u zelf koopt. Daarna de binnenlandse vluchten, voor zover uw aanbieder ze niet al heeft ingebouwd. Daarna de fooien, groter dan de meesten verwachten en tegelijk volledig voorspelbaar. Daarna de entreekaarten en het visum, stuk voor stuk bescheiden en bij elkaar niet. En ten slotte drankjes, maaltijden buiten het programma en de optionele bezienswaardigheden waarvan u vindt dat u ze niet kunt missen.

Nuttiger dan die zes posten op omvang te sorteren, is ze te sorteren op hoeveel invloed u erop heeft. Het seizoen, de groepsgrootte, de hotelcategorie en het niveau van het schip beslist u zelf, en samen verklaren die vier het grootste deel van de spreiding tussen de offertes die u ontvangt. De fooien, het visum, de gewone entreeprijzen en de overbrugging van Caïro naar Luxor liggen vrijwel vast. U kunt van elk de goedkoopste variant kiezen, maar u kunt ze niet wegplannen.

Daaruit volgt een praktische les over waar u uw planningstijd aan besteedt. De laatste vijftig euro uit een hotelcategorie persen verandert het totaal nauwelijks. In juni reizen in plaats van rond oud en nieuw, of een privéauto met vier personen vullen in plaats van met twee, verandert het totaal ingrijpend. Zet uw energie op de knoppen waar echte reis in zit en stop met onderhandelen over de kleine.

Waarom verschillen twee offertes voor dezelfde route zo sterk?

De meeste Egyptereizen die in Europa worden verkocht, worden ter plaatse uitgevoerd door een vrij klein aantal Egyptische organisaties. De website waar u boekt, is vaak een wederverkoper die een marge legt op dezelfde auto's, dezelfde pool van gidsen en dezelfde schepen. Dat is niet oneerlijk, maar het verklaart waarom identieke programma's tegen heel verschillende prijzen terugkomen en waarom boeken dichter bij de uitvoering ter plaatse voor hetzelfde product meestal minder kost.

De tweede reden is wat er achter een lage etalageprijs zit. Goedkope rondreizen worden ter plaatse vaak mede bekostigd uit stops bij papyrus-, albast- en parfumwinkels waar de gids aan meeverdient, en met extra's die na aankomst hard worden verkocht. Ligt een prijs duidelijk onder alles wat u verder hebt gezien, vraag dan of er winkelbezoeken in het programma staan. Een reis die daar helemaal zonder doet, kost vooraf meer en aan het eind vaak minder.

De valuta is de derde. Het Egyptische pond heeft de afgelopen jaren sterk bewogen, dus aanbieders rekenen in dollars of euro's en houden dat bedrag vast, en hotels en schepen zetten hun interne tarieven net zo op. Een offerte die lang van tevoren in Egyptische ponden wordt gemaakt, is een schatting en geen vaste prijs. Vraag in welke valuta het contract loopt en of het restbedrag in die valuta moet worden voldaan.

Hoe vergelijkt u twee offertes goed?

Leg de lijsten met inbegrepen onderdelen naast elkaar voordat u naar een van beide totalen kijkt. De posten die tussen offertes heen en weer schuiven, zijn altijd dezelfde handvol: de binnenlandse vluchten, de entreekaarten, de apart geticketde graven, de transfers van en naar luchthaven en hotel, de lunches en diners aan wal, de drankjes aan boord, de fooien, en of een gids de hele reis met u meegaat of u bij elke site opwacht. Vink ze op beide offertes stuk voor stuk af. Het is saai werk en het is het hele werk.

Vraag daarna wie de reis in Egypte werkelijk uitvoert, en laat die onderneming bij naam noemen. Dat vertelt u of degene die om twee uur 's nachts de telefoon opneemt, wanneer een vlucht is verzet of een schip is gewisseld, ook degene is die u kan omboeken. Het verklaart bovendien het grootste deel van het prijsverschil op zichzelf: een marge van een wederverkoper is een echte kostenpost die echte ondersteuning koopt wanneer er iets misgaat – maar u hoort te weten dat u hem betaalt.

Laat ten slotte de details schriftelijk vastleggen: het schip bij naam, de hotels bij naam, het dek van de hut, wat er gebeurt als een van die drie wijzigt, de valuta waarin het restbedrag verschuldigd is, of betalen met een kaart een toeslag kent, en de annuleringsvoorwaarden. Vervangingen komen voor, en de formulering dezelfde categorie betekent niet een vergelijkbaar schip. Een offerte die geen namen wil noemen, is niet goedkoper maar vager.

Hoeveel verandert het seizoen aan de prijs?

De winter is hoogseizoen. Van november tot en met februari is het weer in Opper-Egypte vrijwel ideaal, en de prijzen volgen. Bij de betere schepen en hotels komt er met Kerst, oud en nieuw en Pasen nog een toeslag bovenop, en de goede schepen zitten maanden van tevoren vol. De sites zijn dan ook op hun drukst, dus een vroege start telt in de winter zwaarder dan in elk ander jaargetijde.

De zomer is even goedkoop als zwaar. Juni tot en met augustus betekent in Luxor en Aswan dagtemperaturen ver boven de 40 °C. U ziet de sites bij zonsopgang en verliest het midden van de dag. Hetzelfde programma kost dan het minst van het hele jaar, soms dramatisch minder. Voor hittebestendige volwassenen is dat een eerlijke ruil en met kleine kinderen een slecht idee. Maart, april, oktober en begin november zijn het verstandige compromis tussen prijs en weer.

Welke maanden zijn werkelijk het goedkoopst?

Juni is de goedkoopste maand van het jaar, en de reden staat op een thermometer en niet in de kleine lettertjes. Luxor haalt dan zo'n 41 °C, de markt ligt op zijn dieptepunt en elke excursie schuift naar het eerste licht: een gids vertrekt bij zonsopgang en is om elf uur terug. De Rode Zee is in diezelfde maand vrijwel ideaal, met zo'n 29 °C in het water en halflege hotels. Een zomerreis met het zwaartepunt aan de kust is daarmee een echt goede vakantie. Een zomerreis met het zwaartepunt op tempels is een karakterproef.

September is de slimmere versie van diezelfde ruil. Vanaf halverwege de maand zakken de temperaturen – Luxor van 38 °C naar iets wat op oktober lijkt – terwijl de zee op 30 °C blijft en de tarieven nog wekenlang op zomerniveau staan. Wie in de laatste tien dagen kan reizen, koopt bijna oktoberomstandigheden tegen augustusprijzen. Mei werkt hetzelfde aan de voorkant van de zomer: Luxor is met 39 °C hard werken, maar de kust is met 27 °C in het water uitstekend en geprijsd als laagseizoen. In die vertraging tussen het omslaan van het weer en het bijtrekken van de prijzen zit de enige echte besparing op de kalender.

Aan de andere kant van het jaar zijn december en januari de drukste en duurste weken, met Kerst en oud en nieuw voorop en de schoolvakanties er vlak achter. Een scherpe prijs in die weken verdient een kritische blik op wat er is weggelaten. Februari is het kennen waard: dezelfde aangename temperaturen als de kerstperiode – Caïro rond 21 °C, Luxor rond 25 °C – zonder de toeslag, al duwt het vakantieverkeer halverwege de maand de prijzen een week of twee omhoog. Maart is op weer en licht de beste maand van het jaar, met 24 °C in Caïro en 29 °C in Luxor, en de prijzen weten dat.

Kost een privéreis veel meer dan een groepsreis?

Een privéauto met chauffeur en gids kost ongeveer hetzelfde, of er nu twee of vier personen in zitten. Daarom bepaalt de groepsgrootte de prijs per persoon sterker dan bijna al het andere. Vier mensen die dat delen, betalen per hoofd merkbaar minder dan een stel op een identieke route, en vanaf zes personen ligt een privéreis vaak onder het vergelijkbare vertrek in een kleine groep. Reist u als gezin of vriendengroep, dan is privé simpelweg de goedkopere variant.

Voor een of twee personen is een vaste groep echt goedkoper, en die besparing is reëel. Ze kost u wel timing: een busgroep bereikt de Vallei der Koningen of Karnak zelden vóór de drukte, en in Egypte is dat het grootste deel van het verschil tussen een goede ochtend en een hete ochtend vol gedrang. Het eerlijke oordeel voor een stel: betaal voor privé als de reis eenmalig is en de ochtenden u dierbaar zijn, en neem de groep als het budget vastligt en het alternatief zou zijn om niet te gaan.

Hoeveel maken hotels en het niveau van het schip uit?

De accommodatie is na de groepsgrootte de grootste hefboom. Een schoon lokaal driesterrenhotel kost een fractie van een internationaal vijfsterrenhotel in dezelfde stad, en in Caïro is dat gat groot. Aan de bovenkant betaalt u voor ligging, rust en uitzicht op de piramides of de rivier, niet voor betere bezichtigingen. De route, de gids en de sites die u binnengaat, veranderen niet mee met de kamer.

Bij Nijlschepen werkt het net zo, alleen met een grotere spreiding. Standaardschepen en dure schepen varen op hetzelfde stuk rivier en leggen aan bij dezelfde tempels. Wat verschilt, zijn de hutgrootte, het eten, het dek en hoeveel mensen er aan boord zijn. Een hoogwaardig schip kan per nacht een veelvoud kosten van een middenklasseschip – bij een identiek programma. Dahabiya's, kleine zeilschepen met een handvol hutten, kosten nog meer en varen langzamer, en dat is precies hun bedoeling.

Hoeveel nachten, welke vaarrichting en welk schip?

Drie dingen bewegen het Nijldeel van de rekening, en de sterren zijn geen van drieën. Het eerste is het aantal nachten, met een valkuil erin: een cruisenacht is geen cruisedag. U gaat rond het middaguur aan boord en verlaat het schip na het ontbijt, dus vier nachten liggen dichter bij drie bruikbare dagen en drie nachten dichter bij twee. Prijs een schip af tegen bruikbare dagen in plaats van tegen het getal op het ticket, en vraag welke nachten er wordt gevaren, welke het schip afgemeerd ligt en welke u in een hotel doorbrengt.

Het tweede is de vaarrichting, en dat is een structurele korting en geen actie. De vaart naar het noorden, van Aswan omlaag naar Luxor, telt doorgaans drie nachten en is op hetzelfde schip meestal 10 tot 15 procent goedkoper dan de vaart stroomopwaarts, omdat de stroming het werk doet en er minder motoruren zijn. Het is een echte besparing en ze koopt een andere week: het rustige stuk komt vooraan, u eindigt bij de heetste en drukste sites van Luxor wanneer u al tempelmoe bent, en u gaat bij dageraad aan wal. Neem hem als het budget beslist, of als u daarna doorreist naar de Rode Zee, waar eindigen in Luxor een terugrit bespaart.

Het derde is het schip zelf, en juist daar is de classificatie bijna nutteloos. Nijlschepen worden naar lokale criteria ingedeeld, gemeten tegen andere nijlschepen en niet tegen hotels elders, dus hetzelfde vijfsterrenetiket dekt zowel een vorig seizoen gerenoveerd schip als een met vermoeide hutten en zwakke airconditioning. Vraag in welk jaar het schip voor het laatst is gerenoveerd en wat die renovatie omvatte. Vraag daarna welk dek en welke kant uw hut heeft, en of het schip bij de aanlegplaatsen naast andere schepen afmeert: bij drukke stops liggen de boten in rijen, en een plek aan de binnenkant verandert uitzicht op de rivier in uitzicht op de gang van een vreemde boot.

Is een rondreis over land goedkoper dan een nijlcruise?

Meestal wel, en het is de moeite waard om het te laten uitrekenen in plaats van het aan te nemen. Dezelfde gang tussen Luxor en Aswan legt u over de weg af – ruwweg 220 kilometer over een eenvoudige valleiweg, zo'n drieënhalf uur – met hotels aan beide uiteinden. Een hotelkamer is bij een gelijke classificatie eenvoudigweg beter dan een hut: meer ruimte, een fatsoenlijke douche, een zwembad dat in de middaghitte werkt en een balkon. Voor hetzelfde geld slaapt u aan land beter.

Wat u inlevert, is het deel van de reis dat de meesten zich later herinneren, plus één werkelijk lastige dag. Edfu en Kom Ombo liggen tussen de twee steden in, en een schip bereikt ze zonder extra reistijd: de boot meert af, u gaat het korte stuk naar Edfu, komt terug voor de lunch, en Kom Ombo verschijnt later op de dag gewoon op de oever. Over de weg worden het twee heen-en-terugritten die u er meestal in hard licht afzetten. Het is de zwakste dag van een landreis en het enige wat het schip duidelijk beter doet.

De hybride vorm rekent vaak het gunstigst uit: vaar één etappe en slaap een paar nachten aan wal in Luxor of Aswan. U betaalt cruisetarieven alleen voor de nachten die u vaart opleveren, en hoteltarieven voor de nachten die u een kamer opleveren. Voor wie Egypte al eens heeft gezien, voor gezinnen die een zwembad willen en voor iedereen die zich aan een vast vaarschema zou ergeren, is de landvariant een echt alternatief in plaats van een concessie.

Hoeveel kosten binnenlandse vluchten en de eenpersoonstoeslag extra?

De meeste routes hebben minstens één binnenlandse vlucht nodig, meestal Caïro–Luxor of Aswan–Caïro. De binnenlandse routes worden dun bediend, dus de tarieven stijgen in de winter en vlak voor vertrek fors, zonder concurrentie die dat opvangt. De nachttrein tussen Caïro en Luxor of Aswan is goedkoper en bespaart een hotelnacht, maar is eenvoudig en heeft vaak vertraging. Zie hem als een budgetkeuze, niet als een romantische.

Alleenreizenden betalen een structurele toeslag. Hotel- en huttarieven gaan uit van twee personen per kamer, dus op het overnachtingsdeel komt een eenpersoonstoeslag. Op sommige schepen komt die overeen met de hele tweede kooi. Vervoer en gids zijn evenmin te delen. Een private soloreis in Egypte kan in de buurt komen van wat twee personen samen betalen, en geen enkele aanbieder kan dat wegplannen – de enige echte hefboom is een groepsvertrek met de optie een kamer te delen.

Eén binnenlandse etappe verdient haar ticketprijs niet. Luxor–Aswan is het duidelijkste voorbeeld: met inchecken, twee transfers en wachten bent u langer onderweg dan met de auto, en de rit zelf is kort. De etappes die hun geld wel opbrengen, zijn Caïro naar Luxor of Aswan wanneer u de dag wilt houden in plaats van de nacht, Caïro naar de Rode Zee en de Sinaï, en Aswan naar Abu Simbel als u de woestijnweg niet twee keer op één dag wilt rijden. Let daarbij op de bagagelimiet: die ligt op binnenlandse tickets lager dan op het internationale ticket waarmee u aankwam, en dat wordt aan de incheckbalie een rekening.

Wat doen de internationale vluchten met het totaal?

De vlucht is doorgaans de grootste post die u zelf koopt, en zij volgt dezelfde kalender als al het andere: Kerst en oud en nieuw vormen de duurste twee weken van het jaar in het hele land, met de schoolvakanties daar vlak achter, en vluchten, hotels en nijlschepen stijgen tegelijk mee. Voor december en januari is vier tot zes maanden vooruit boeken niet overdreven. In de rustige maanden valt die druk weg en kost een paar weken vooruit boeken u weinig.

Een open-jaw-ticket – heen naar de ene luchthaven, terug vanaf een andere – haalt vaak een volledig verloren dag uit het schema en soms een binnenlands tarief erbij. Caïro in en Luxor uit past bij de klassieke reis van piramides naar Nijl; Luxor in en Hurghada uit past bij een reis die de rivier met de zee combineert. Op veel routes ligt de prijs dicht bij een gewoon retour, maar niet altijd, dus vergelijk beide varianten. Controleer daarbij of de arrangementen op de grond die route kunnen volgen: een cruise die in Aswan eindigt, helpt u niet als uw vlucht naar huis diezelfde ochtend uit Luxor vertrekt.

Charter of lijndienst is de andere keuze met geld erin. Charterstoelen zijn goedkoper, vliegen vooral op de luchthavens aan de Rode Zee en komen met strakke bagageregels, weinig omboekruimte en geen interline-afspraken – dus geen doorgecheckte koffer naar een binnenlandse vlucht en geen vangnet als een vertraging uw aansluiting breekt. Voor een pure strandvakantie is dat prima. Voor alles met Caïro, de Nijl of een binnenlandse aansluiting boekt u lijndienst en beschouwt u het verschil als verzekering in plaats van als meerprijs.

Hoe verandert de reisduur het totaal?

Niet evenredig, want de vaste kosten liggen helemaal vooraan. De vlucht, het visum, de transfers en de bezichtigingen in Caïro vallen of u nu vijf of vijftien dagen blijft, dus de eerste dagen van een Egyptereis zijn de duurste en elke volgende dag kost minder dan de vorige. Onder de vijf dagen gaat de meeste tijd op aan transfers en luchthavens, en een hoogtepuntenreis van drie of vier dagen is de vlucht niet waard, tenzij u toch al in de regio bent.

Acht dagen is de gangbare vorm en de vorm waar de meeste programma's omheen zijn gebouwd: Caïro, daarna Luxor naar Aswan met drie of vier nachten op een schip. Dat dekt de bekende sites zonder afmattend schema. Tien dagen geven ruimte om Abu Simbel rustig te bezoeken, Alexandrië toe te voegen of een paar langzame dagen aan de Rode Zee te nemen, en het is de lengte waarop de reis ophoudt een sprint te zijn. Veertien dagen openen de Witte Woestijn, Siwa of het duiken, en leveren ochtenden op zonder wekker om vijf uur.

De bruikbare manier om naar extra dagen te kijken, is de vraag welk soort dag u toevoegt. Een dag met een privégids, een chauffeur en een entreekaart is een dure dag. Een dag aan de Rode Zee zonder gids en zonder vervoer is een goedkope. Vier dagen van de tweede soort aan een Nijlreis plakken kost veel minder dan de meesten aannemen, en precies daarom ziet de tiendaagse vorm er zo vaak beter uit dan de achtdaagse.

Welke kosten worden vergeten?

De fooien. Egypte draait erop, en in de praktijk zijn ze niet optioneel: de gids, de chauffeur, de scheepsbemanning als groep, het hotelpersoneel en kleine bedragen bij de sites. Reserveer daar al bij het plannen geld voor in plaats van het als wisselgeld te behandelen, en vraag uw aanbieder wat voor uw reisduur gebruikelijk is. Neem vanaf het begin kleine biljetten mee, anders wordt wisselen een dagelijkse klus.

Entreekaarten en visum. De standaardtickets zijn bescheiden, maar juist de dingen die u het liefst wilt zien, kosten apart en met toeslag: de binnenkamer van de Cheops-piramide, het graf van Seti I, het graf van Toetanchamon en op sommige plekken fotovergunningen. Controleer wat in uw pakket zit en wat u bij de ingang betaalt. Het toeristenvisum kost een vast bedrag, wordt vooraf online of bij aankomst gekocht en zit zelden in de reissom.

Drankjes en extra's. Op alcohol rust hoge belasting, dus geïmporteerde wijn in het hotel kost ongeveer evenveel als thuis. Abu Simbel betekent óf een korte vlucht óf een lange dag over de weg vanuit Aswan, en het is beide waard: het geld en de vroege wekker. Een ballonvaart bij zonsopgang boven de westoever van Luxor is zijn geld waard, maar wordt vaak genoeg wegens wind afgelast dat u een reserveochtend nodig hebt. De klank- en lichtshows zijn gedateerd en makkelijk te schrappen.

En de reisverzekering, die in geen enkele Egyptereis zit die wij hebben gezien. Bij een reis met een niet-restitueerbare cruise, een binnenlandse vlucht en een weersafhankelijke ballonboeking erin zijn er meer bewegende delen dan bij de gemiddelde vakantie, en de premie is klein afgezet tegen het landarrangement. Let daarbij op het samenspel van twee teksten: de annuleringsvoorwaarden van uw aanbieder en de polisvoorwaarden van uw verzekeraar zijn losse documenten die niet vanzelf op elkaar aansluiten. Het moment om dat te controleren is vóór de aanbetaling.

Wat moet u werkelijk voor fooien begroten?

Reken het uit in plaats van te gokken, want dit is het grootste voorspelbare deel van uw contante uitgaven en het enige deel dat u vóór vertrek kunt berekenen. Op een begeleide dag met een privé-egyptoloog en een chauffeur houdt u ongeveer 15 tot 20 euro per persoon aan. Elke nacht op een cruise komt daar 5 tot 10 euro bij voor de gezamenlijke bemanningspot. Over een reis van tien dagen met vier nachten op het water is dat ruwweg 180 tot 220 euro per persoon, en dat dekt iedereen: gids, chauffeur, bemanning, kruiers en het voortdurende kleingeld.

De verdeling telt, omdat het geld niet op hetzelfde moment beweegt. Een privégids met egyptologische opleiding neemt het grootste deel, ongeveer 10 tot 15 euro per persoon per dag, en in een groep ligt dat lager, omdat de gids daar door iedereen wordt bedacht. Voor chauffeurs wordt op zo'n 5 euro per persoon per dag gerekend. Schepen halen aan het eind doorgaans een gezamenlijke pot op in plaats van dat u individuele bemanningsleden opzoekt, en zo krijgen ook de keuken en de machinekamer hun deel. Kruiers en kamerpersoneel nemen kleine biljetten en geen munten.

Twee waarschuwingen bij de bedragen die u elders tegenkomt. Sommige bronnen noemen een bedrag per groep en andere per persoon, en daar komen de wild uiteenlopende getallen vandaan – behandel elk enkel precies getal voor een hele reis dus met wantrouwen. En de gangbare tarieven schuiven mee met de inflatie, dus vraag uw aanbieder bij het boeken naar de actuele stand in plaats van een artikel van onbekende ouderdom te vertrouwen. Gids, chauffeur en bemanning worden gewoonlijk aan het eind afgerekend, dus dat deel moet de hele reis overleven in plaats van onderweg op te gaan aan taxi's en koude drankjes.

Hoeveel contant geld heeft de reis nodig, en wat kost dat geld zelf?

Op een begeleide reis zijn de grote kosten al afgerekend voordat u aankomt, dus het dagelijkse contante geld gaat op aan fooien, drankjes, taxi's, kleine winkels en incidentele entree- of fotokosten. Dat is minder geld dan de meesten verwachten, maar het is niet incidenteel: het is een gestage druppel kleine betalingen de hele dag door, en zonder kleine biljetten om vier uur 's middags loopt u vast. Begin bij het fooienbedrag hierboven en tel daar een marge bovenop.

Het geld in uw hand krijgen kost op zichzelf ook iets, en dat vergeten begrotingen stelselmatig. Het Egyptische pond is in de praktijk een gesloten munt, dus u neemt euro's of dollars mee en wisselt na de landing. Banken en wisselkantoren weigeren biljetten die gescheurd, beschreven of sterk gekreukt zijn, en oudere Amerikaanse dollarseries worden vaak geweigerd of met korting aangenomen – vraag bij het wisselen thuis dus om nieuwe, schone biljetten. Wissel een klein bedrag op de luchthaven en de hoofdmoot in de stad, waar de koers beter is; hotelrecepties zijn slechter dan allebei.

Kaarten zijn een vangnet en geen vervanging. Caïro accepteert ze veel vaker dan vijf jaar geleden, maar buiten de hoofdstad gaat u uit van contant en beschouwt u een werkende pinterminal als een meevaller. Geldautomaten rekenen aan de Egyptische kant kosten bovenop die van uw eigen bank, hanteren lagere opnamelimieten dan u lief is en raken rond feestdagen leeg. Biedt een terminal of een automaat aan om in euro af te rekenen, weiger dat dan: die koers is van de exploitant van het apparaat en stelselmatig slechter dan wanneer u uw eigen kaart laat omrekenen.

Eén vraag stelt u vóór vertrek, want zij bepaalt hoe dik de envelop is waarmee u door de luchthaven loopt. Veel Egyptische aanbieders nemen een aanbetaling per overschrijving of kaart en het restbedrag bij aankomst, contant of per kaart op kantoor, en op dat kaartbedrag zit vaak een toeslag. Het restant contant voldoen is in Egypte normale praktijk en op zichzelf geen alarmsignaal, maar u wilt het weten voordat u vertrekt in plaats van het op kantoor te horen.

Welke extra's zijn hun geld waard?

Abu Simbel is het duidelijkste ja. Het ligt ongeveer drie uur ten zuiden van Aswan over de weg, of een korte vlucht die op de bezoektijden bij de tempels is afgestemd, en het is de enige grote plaats buiten de standaardlus – precies daarom wordt het bijna altijd als extra verkocht. Het kost u een vroege start en een echt bedrag, en vrijwel niemand heeft er spijt van. Eindigt uw cruise in Aswan, dan maakt een extra hotelnacht erna van een race tegen een vaarschema een gewone ochtend.

Bij de apart geticketde graven loopt het eerlijke antwoord uiteen. Het graf van Nefertari in de Vallei der Koninginnen kost een veelvoud van een gewoon ticket voor de Vallei der Koningen, omdat de beschilderde wanden bij de best bewaarde van Egypte horen – de moeite waard als u daarvoor gekomen bent, en te schrappen als u die dag al drie graven hebt gezien en het begint te schuren. Het graf van Seti I, het graf van Toetanchamon en de binnenkamer van de Cheops-piramide zijn eveneens aparte aankopen, en juist die binnenkamer is een hete, steile klim naar een lege ruimte waarvan een flink deel van de bezoekers achteraf zegt hem te hebben kunnen missen.

De ballonvaart bij dageraad boven de westoever van Luxor is waar voor zijn geld: ongeveer een uur in de lucht terwijl de zon opkomt boven de Thebaanse dodenstad. Twee dingen begroot u naast het tarief. Hij vliegt alleen bij het eerste licht, omdat de lucht zich alleen dan gedraagt, dus de wekker is bruut. En hij wordt vaak genoeg wegens wind afgelast dat u een reserveochtend in het programma nodig heeft in plaats van één kans – een vaart die op uw laatste ochtend wordt afgeblazen, is geld dat u kwijtraakt of lang moet terugvragen.

Wat kost het om de Rode Zee of Alexandrië toe te voegen?

Minder dan dezelfde dagen aan de Nijl, in vrijwel elk geval. Overnachtingen aan de kust van de Rode Zee behoren tot de goedkoopste van het land, en zodra het bezichtigen voorbij is, betaalt u geen gids en geen vervoer meer. De transfer is vaak de grotere post: Luxor ligt zo'n vier uur rijden van Hurghada door de Oostelijke Woestijn, en precies daarom past een cruise die in Luxor eindigt beter bij een verlenging aan zee dan een die in Aswan eindigt.

Het seizoen bepaalt of die verlenging werkt. Het water bij Hurghada ligt in januari en februari rond 22 °C – zwembaar, maar niet warm – en komt pas in april op zo'n 25 °C, met een piek van bijna 31 °C in augustus en 28 °C in oktober. De zee is dus op haar koudst precies wanneer de tempels op hun best zijn. Een winterreis met het zwaartepunt aan de kust heeft daarmee de verkeerde vorm; april, oktober en november zijn de maanden waarin beide curves in uw voordeel kruisen.

Alexandrië is een ander soort verlenging en een goedkope, omdat het een dag of twee vanuit Caïro is in plaats van een nieuwe standplaats met nieuwe vluchten. De snelle trein legt de ruwweg 220 kilometer in ongeveer tweeënhalf uur af, en dat is voorspelbaarder dan de drie uur over de weg. De woestijn – de Witte Woestijn, Siwa – is het dure einde van de lijst, want die vraagt voertuigen, chauffeurs en tijd in plaats van alleen een hotelkamer, en is de reden dat een reis van veertien dagen per dag meer kost dan een van tien in plaats van minder.

Wat u ook toevoegt, voeg het achteraan toe. Een reis herschikken om er halverwege een bestemming in te passen, betekent meestal een extra binnenlandse vlucht of een lange terugrit, en allebei kosten meer dan de dagen zelf. Leg de aankomst- en vertrekluchthaven vroeg vast, want elke transfer, hotelnacht en inscheping wordt daaromheen gebouwd, en ze later wijzigen betekent het hele bouwwerk uit elkaar halen.

Waar is bezuinigen een schijnbesparing?

De goedkoopste hutcategorie op een nijlschip is het helderste voorbeeld. De lage dekken bij het achterschip zijn merkbaar luidruchtiger, en het prijsverschil tussen de dekken is meestal klein, dus u bespaart weinig en hoort vier nachten de motor. Dezelfde redenering geldt voor het schip zelf: het gat tussen een vermoeid en een pas gerenoveerd schip is in beleving groter dan in prijs, en daarom weegt de vraag naar het renovatiejaar zwaarder dan de sterren.

De tweede is de verdacht goedkope rondreis. Een prijs die duidelijk onder alles ligt wat u verder hebt gezien, wordt ter plaatse terugverdiend: met commissiestops bij papyrus-, albast- en parfumwinkels, en met optionele extra's die hard worden verkocht zodra u bent aangekomen en meegaand bent. U betaalt het verschil in uren in plaats van in euro's, en uren in Luxor midden op de dag zijn duur.

De derde is de aansluiting op een los ticket. Een goedkope internationale vlucht en een apart geboekte binnenlandse hop besparen geld tot het moment dat de eerste vlucht te laat is – en dan is niemand u de tweede verschuldigd, gaan uw koffers niet door, en koopt u een nieuw ticket om een schip te halen dat niet wacht. Draagt een binnenlandse etappe uw hele reis, zet haar dan op dezelfde boeking of bouw er een reservedag omheen.

De vierde is bezuinigen op de gids. Een gelicentieerde egyptoloog kost per dag echt geld, en het is de enige post op de hele rekening die verandert wat u van Egypte begrijpt in plaats van hoe comfortabel u het doorbrengt. Wie op de hotelcategorie een niveau zakt en dat verschil in gidsdagen steekt, koopt een betere reis voor hetzelfde bedrag. Andersom komt zelden goed uit.

Waarom staan er zo weinig exacte bedragen op deze pagina?

Omdat de meeste exacte bedragen die u online vindt, al niet meer kloppen op het moment dat u ze leest. Het Egyptische pond heeft de afgelopen jaren fors aan waarde verloren ten opzichte van de euro, met hoge inflatie ernaast, waardoor prijzen van twee of drie jaar geleden nauwelijks nog iets betekenen. Precies daarom offreren aanbieders in dollars of euro's: die bedragen houden stand, en een pondbedrag dat lang van tevoren wordt genoemd, is een schatting en geen prijs.

De getallen die wij wel noemen, zijn de getallen die zich netjes gedragen. De fooiennormen staan in euro's en zijn nagetrokken bij Egyptische aanbieders. De korting op de noordelijke vaarrichting is een structurele 10 tot 15 procent vanwege de stroming en geen actie. De seizoensbewegingen volgen het weer, en het weer is betrouwbaar. Een hoteltarief, een scheepstarief of een wisselkoers hoort bij geen van die drie, en er een publiceren zou een nauwkeurigheid voorwenden die wij niet hebben.

Gebruik deze pagina dus voor de vorm en een actuele offerte voor de bedragen. Bepaal de maand, het aantal personen, het niveau van kamer en schip en hoeveel dagen begeleide bezichtiging u werkelijk wilt, en laat die ene reis door twee of drie aanbieders prijzen, met een volledige lijst van inbegrepen onderdelen erbij. Het verschil tussen hun totalen vertelt u meer over wat u koopt dan welk getal op deze pagina dan ook.